مشاوره خانواده

انسان سالم،بی مسئله نیست...

سکوت چاره کار نیست:

بلوغ یکی از بحرانی‏ترین مراحل در زندگی هر فرد است. نوجوان در این مرحله از زندگی که دوران توفان و فشار روحی نیز نامیده می‏شود، تمایلات و خواهش‏های متضادی دارد و خودخواهی کودکانه‏اش را با نوع پرستی خیرخواهانه‏ای در هم می‏آمیزد.

با اینکه نوجوان می‏خواهد با دوستان خود باشد، علاقمند به تنهایی نیز هست. وقتی فرد به دوره بلوغ می‏رسد، مثل این است که فرد دیگری با خصوصیات بدنی و روانی متفاوتی در او حلول کرده است.

نوجوانی با تغییراتی جسمانی آغاز می‏شود که در دختران در سنین 9 تا 12 سالگی و در پسران از 11 سالگی به بعد بروز می‏کند. این تغییرات با افزایش وزن و قد  همراه است. رشد بدنی سه چهار سال طول می‏کشد و اوج آن در پسران 14 سالگی و در دختران 12 سالگی است.

وقتی فرد به دوره ی بلوغ می‏رسد، مثل این است که فرد دیگری با خصوصیات بدنی و روانی متفاوتی در او حلول کرده است.

قبل از بلوغ تغییرات جسمی در هر دو جنس پسر و دختر تقریباً یکسان است و ساختار بدنی پسران و دختران جز در اختلاف‏های اولیه جنسی، شبیه یکدیگر است، اما با آغاز بلوغ تفاوت‏های اساسی در هر دو جنس ظاهر می‏شود. به تدریج غدد جنسی فعال می‏شود و هورمون‏ها و مواد شیمیایی تولید می کند که آن مواد وارد جریان خون می‏شود و تحریکات خود را به تمام بافت‏های بدن می‏رساند. ورود این مواد شیمیایی نه تنها تغییراتی در ظاهر بدن به وجود می‏آورد، بلکه موجب تغییراتی در ساختار شخصیتی و روانی نوجوان نیز می‏شود. البته این تغییرات در تمام نوجوانان یکسان نیست.

غیر از عوامل جسمی، عوامل اجتماعی نیز در تغییرات بلوغ تاثیر دارد. عادات تغذیه، توجه به سلامت بدنی و نوع فعالیت‏ها در جوامع مختلف متنوع است و موجب تسریع یا تاخیر بروز بعضی صفات در نوجوانان می‏شود.

تغییرات شخصیتی:

بلوغ تغییراتی را در کل شخصیت نوجوان ایجاد می‏کند که عبارت است از:

- بخش عاطفی شخصیت به سرعت گسترش می‏یابد و کل شخصیت او را فرا می‏گیرد.

- حیات روانی که کم و بیش آشکار و در اعمال و افعال مختلف بروز می‏کند، درونی می‏شود.

- رفتار به سرعت فردی و شخصی می‏شود حالت هیجانی در دوره ی بلوغ غنی‏تر شده و گاهی به صورت حساسیت و زود رنجی در می‏آید. توجه و دقت نوجوان نسب به بدن خود بیشتر شده، حجب و حیا در او ظاهر می‏شود و نشانه آن است که تماس با دیگران برای نوجوان دشوار است.

-تغییر و چندگانگی علایق و عقاید و میل به بحث در نوجوانان زیاد می‏شود که مقدمه‏ای برای پختگی عقلی است. مخالفت با نزدیکان مخصوصاً با اعضای خانواده به صورت‏های مختلف بروز می‏کند. این مخالفت با والدین، نشانه‏‏ای از میل به تشخص‏طلبی است و نوجوان به این وسیله می‏خواهد خود را نشان دهد و از دیگران جدا سازد.

نتیجه برداشت غلط:

از آنجا که تغییرات بلوغ برای نوجوانان مبهم و مرموز است و هر گونه برداشت غلط و اطلاع ناقص ضربات جبران ناپذیری به آنان می‏زند، والدین موظف هستند نوجوان خود را از وقوع این تغییرات آگاه سازند.

نوجوانانی که اطلاع قبلی از تحول بلوغ نداشته و تنها شایعات و کنایات مبهمی را در این باره شنیده باشند، نه تنها آشفته و پریشان می‏شوند، بلکه اغلب وحشت می‏کنند. اگر والدین روش سکوت را انتخاب کنند، تحولات بلوغ برای دختر و پسر به صورت عملی ترسناک جلوه می‏کند و موجب ترس، کناره‏گیری و احساس غیرعادی بودن در آنها می‏شود و در نهایت به اعتماد و اطمینان بین نوجوان و والدین صدمه می‏زند.

سکوت والدین، نوجوان را به منابع دیگر کسب اطلاعات یعنی همسالان، کتاب، فیلم و سی.دی‏ها می‏کشاند. در این صورت به انتخاب مطلوب‏ترین منبع نمی‏پردازد و اطلاعاتی ناقص و گاهی نادرست کسب می‏کند و ممکن است نوجوان را با مشکلات بدنی و روانی مواجه سازد.

امروزه نوجوانان از هر طرف با وسایل ارتباطی و مطالب هیجان‏انگیز بمباران می‏شوند و طبعاً در جست‏وجوی فهم و درک خویش و تغییراتی هستند که در آنان ایجاد شده و می‏شود. وظیفه ی والدین کمک به نوجوانان در روشن کردن فرایند بلوغ و راهنمایی آنان در جهتی است که به رشد مطلوب و همه جانبه‏شان بینجامد. هر گونه سهل‏انگاری از طرف والدین، نوجوانان را به سمت دیگری برای کسب اطلاع و راهنمایی خواهد کشاند و چه بسا آن اطلاعات و راهنمایی‏ها نتیجه مطلوب ندهد و به اشکال یا انحراف در رفتار نوجوان منتهی شود. شانه‏ خالی کردن از این وظیفه مشکلات فراوانی را برای نوجوان ایجاد می‏کند. والدین نمی‏توانند مسئولیت خویش را نادیده بگیرند و تمام گناهان را به گردن نوجوان بیندازند. راهنمایی به موقع می‏تواند از بسیاری از مشکلات جلوگیری کند یا از شدت آنها بکاهد.

+   مشاوره خانواده ; ۱٢:٥٠ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٠/۱٠/۱٢

design by macromediax ; Powered by PersianBlog.ir